Mannenkoor St. Cecilia
Terugblik > Gregoriaans
Op zondag 2 april 2023 stonden we stil bij het afscheid van het kerkelijk mannenkoor St Cecilia. Het koor dat gaandeweg steeds kleiner werd heeft na de coronatijd nog dapper geprobeerd om af en toe de mis te verzorgen. Maar er komt een keer een moment om er een punt achter te zetten. Daarmee komt een einde aan het koor dat waarschijnlijk in 1885 is opgericht en daarmee de oudst bestaande vereniging in Bemelen is.
Het parochiebestuur is het mannenkoot heel veel dank verschuldigd voor het week-in-week-uit muzikaal verzorgen van de liturgie.
Met een lach en een traan lezen we nog eens het boekje dat Jan Cornelis in 2010 heeft geschreven namens de Heemkunde Bemelen ter gelegenheid van het 125-jarig bestaan van het koor. Er is veel gebeurd al die jaren.
Heeft u dat boekje niet of kunt u het zo snel niet vinden, lees het dan hieronder op onze website.
Dat betekent niet dat daarmee de Gregoriaanse muziek uit onze kerk zal verdwijnen. Het parochiebestuur wil zich inzetten om regelmatig de mis op te luisteren met Gregoriaanse zang.
Pastoor Jos Pijpers sma sprak ter gelegenheid van het afscheid de volgende woorden:
Beste dirigent en leden van het Sint Cecilia Gregoriaans Koor.
Op 21 November 2010 vierden wij de 125ste verjaardag van het Gregoriaanse mannenkoor. En dat werd op waardige wijze gevierd. Met natuurlijk een mooie Misviering waarbij het koor de liturgische zang verzorgde. Nog even werd er toen gesproken over versterking van het koor voor die gelegenheid, vanuit de Benedictijnse monniken gemeenschap in Mamelis. Maar de abt van de monniken gemeenschap vertelde mij, dat zij zelf nog wel eens moeilijk zaten, vanwege hun kleiner wordende gemeenschap. Dus besloot het koor het dan maar op eigen kracht te doen. En dat ging prima. Zoals gebruikelijk werd de liturgische zang bij deze jubileumviering goed verzorgd en had het koor zich met enthousiasme en inzet ook hierop voorbereid. Natuurlijk werd het koor getrakteerd op vele goede wensen voor de toekomst. Dat zij nog maar vele jaren de kerkmuziek mochten verzorgen in onze parochie. Hun bestaan was toch wel een unicum in deze omgeving.
Want: de meeste parochies handhaafden de traditie van de Gregoriaanse zang al lang niet meer. Men wist ook niet meer zo goed hoe die zang te hanteren of hoe men de noten moest lezen. Dat de Gregoriaanse zang in Bemelen iedere Zondag werd verzorgd, en met heel veel enthousiasme, was toch wel heel apart. Het is de traditionele liturgische kerkmuziek, die terug gaat naar de 9de eeuw. De zang dankt haar naam aan paus Gregorius de Grote, van wie gezegd wordt, dat hij de toen bekende kerkmuziek heeft verzameld en geordend en daar ook de liturgie voor heeft aangepast zoals wij die misschien nog wel kennen van vooral vóór het Vaticaanse Concilie van ongeveer 60 jaar geleden. Toch een hele prestatie dat het koor deze traditie in stand kon houden. Door niet alleen iedere Zondag en op feestdagen de liturgische muziek te verzorgen, maar ook door trouw iedere week de bijbehorende repetities te houden. Met daarna als afsluiting, het traditionele bezoek aan het café aan de overkant. Dat maakte de hele exercitie ook compleet. Of ook om daar wel eens de verjaardag van één van de koorleden te vieren. En vandaag ook weer viert één van de leden zijn 82ste verjaardag. Proficiat. En over 2 dagen viert een ander “jeugdig” lid zijn 69ste verjaardag. Eveneens proficiat!
En toen deed Corona haar intrede. Communiteitsactiviteiten konden voor lange tijd niet worden uitgevoerd. En ofschoon wij geen of heel weinig slachtoffers hoefden te betreuren, bleef voor de leden ook de leeftijd niet stil staan. Enkele prominente leden van het koor kwamen ons te ontvallen. Ook vandaag nog hebben wij hen herdacht. Animo vanuit de gemeenschap om lid te worden van het koor, was maar nauwelijks te bespeuren. Gregoriaanse zang is een specialiteit die niet iedereen onder de knie kan krijgen. Afgezien van het feit dat men niet altijd in de schoonheid van de muziek is geïnteresseerd, gewoon omdat men er te weinig van af weet. Zelf werd ik er op 12-jarige leeftijd mee geconfronteerd, toen ik naar het klein seminarie in Cadier en Keer kwam. Ik kreeg een dik boek in mijn handen gedrukt, als deel van mijn benodigdheden om ook in het kerkelijk leven mee te kunnen draaien in die seminarie gemeenschap. In de loop der jaren leerde je natuurlijk wel om de schoonheid van de muziek te ontdekken, totdat het met de invoering van de Nederlandse taal in de liturgie, op de achtergrond gedreven werd. Het was pas, toen ik naar Bemelen kwam, dat ik er weer zo compleet van kon genieten.
Na een bestaan van 137 jaar waarin deze traditie met veel inzet werd doorgegeven aan opeenvolgende generaties van koorleden, is vandaag dan het moment aangebroken dat men na rijp beraad heeft besloten, om er een punt achter te zetten. Niet omdat men de interesse heeft verloren, maar omdat het aanvullen van ontvallen leden steeds moeilijker wordt.
Daarom is het niet meer dan passend om een woord van waardering en van dank uit te spreken aan de dirigent en aan alle leden van het koor. Zij die vandaag hebben gezongen, maar ook aan de dirigenten en organisten en leden die in het verleden deze koortraditie hebben onderhouden en doorgegeven. Om op deze wijze met hun liturgische zang de gemeenschap van gelovigen tot God te brengen. Heel hartelijk dank daarvoor. Wij zullen de traditionele gezangen gaan missen. Maar hopen dat sommige van die gezangen toch nog wel eens door groepen van cantors of het Antoniuskoor ten gehore kan worden gebracht. Moge de zegen van de goede God alle koorleden vergezellen, naarmate de jaren voor jullie en voor ons allen verstrijken. Soli Deo Gloria, alleen God ter ere. Dank aan iedereen.
